Rhizoctonia solani: choroba grzybowa | Poradnik leczenia
Rhizoctonia solani to grzyb glebowy atakujący łodygi, korzenie oraz młode siewki. Rozwija się w ciepłych, wilgotnych warunkach oraz w glebie, która pozostaje mokra lub jest słabo zdrenowana. Typowe objawy obejmują zamieranie siewek u nasady (zgorzel siewek), zapadnięte brązowe plamy na łodygach przy linii gruntu, brązowienie i gnicie korzeni, więdnięcie mimo wilgotnej gleby oraz spowolniony, zahamowany wzrost. Na trawnikach w okresach wysokiej temperatury i wilgotności może powodować tzw. „brunatną plamistość traw”. Zagrożonych jest wiele roślin, w tym warzywa (takie jak sałata, fasola i kapustne), rośliny ozdobne, doniczkowe oraz trawy darniowe.
Czym jest Rhizoctonia solani?
Rhizoctonia solani to stan grzybowa o umiarkowane nasileniu, który dotyka rośliny. Rhizoctonia solani to grzyb glebowy atakujący łodygi, korzenie oraz młode siewki. Rozwija się w ciepłych, wilgotnych warunkach oraz w glebie, która pozostaje mokra lub jest słabo zdrenowana. Typowe objawy obejmują zamieranie siewek u nasady (zgorzel siewek), zapadnięte brązowe plamy na łodygach przy...
Rhizoctonia solani to choroba grzybowa o umiarkowane nasileniu. Dotyka 1 gatunków roślin w naszej bazie danych. Ten stan jest zaraźliwy i może rozprzestrzeniać się między roślinami.
W przeciwieństwie do infekcji bakteryjnych Rhizoctonia solani rozprzestrzenia się powoli, ale trudniej ją wyeliminować. Bez leczenia dotknięte liście nie odrosną. Bez izolacji pobliskie rośliny mogą zostać zainfekowane w ciągu kilku dni.
🧪 Naturalne czy chemiczne: które leczenie działa na Rhizoctonia solani?
🌱 Naturalne rozwiązania
- ✓ Popraw drenaż i unikaj nadmiernego podlewania; podlewaj rano, aby liście i powierzchnia gleby wyschły do wieczora.
- ✓ Do siewek i roślin doniczkowych używaj czystych pojemników oraz świeżego, sterylnego podłoża.
- ✓ Zachowaj odstępy między roślinami dla lepszej cyrkulacji powietrza, usuwaj resztki roślinne i filc z trawnika.
- ✓ Dezynfekuj narzędzia oraz tace i nie wykorzystuj ponownie ziemi z zainfekowanych roślin.
- ✓ Usuwaj i utylizuj silnie porażone rośliny wraz z otaczającym je podłożem; nie wyrzucaj ich na kompost.
- ✓ W przypadku grządek ogrodowych rozważ solaryzację gleby w połowie lata, przykrywając wilgotną ziemię przezroczystą folią na 4–6 tygodni.
- ✓ Napowietrzaj trawniki i redukuj warstwę filcu.
- ✓ Zapewnij siewkom ciepło, dobre oświetlenie i delikatny przepływ powietrza; unikaj przemoczonego podłoża i pozwól tackom całkowicie odcieknąć.
- ✓ Unikaj intensywnego nawożenia azotem, szczególnie podczas fal upałów i wysokiej wilgotności.
- ✓ Tam, gdzie to możliwe, stosuj preparaty zawierające pożyteczne mikroorganizmy, takie jak gatunki Trichoderma lub biofungicydy oparte na szczepach Bacillus (np. Bacillus amyloliquefaciens lub Bacillus subtilis) w formie oprysku lub doglebowo, zgodnie z etykietą.
💉 Rozwiązania chemiczne
- ✓ Wybierz fungicyd zawierający azoksystrobinę, jeśli produkt jest dopuszczony do użytku amatorskiego, a etykieta wymienia rizoktoniozę lub brunatną plamistość traw.
- ✓ Rozważ zastosowanie tiofanatu metylowego lub flutolanilu, o ile są zarejestrowane i dostępne.
- ✓ Stosuj środki zapobiegawczo lub przy pierwszych objawach, ściśle przestrzegając etykiety w zakresie rodzaju uprawy, miejsca stosowania (ogród warzywny, rośliny ozdobne, trawnik), okresu karencji i odstępów między zabiegami.
- ✓ Stosuj rotację mechanizmów działania środków, aby ograniczyć ryzyko powstania odporności patogenu.
- ✓ Nie używaj produktów, które nie posiadają rejestracji dla danej rośliny lub konkretnych warunków uprawy.
🛡️ Jak zapobiegać Rhizoctonia solani?
TLDR: Zapobiegaj Rhizoctonia solani stosując 7 kluczowych praktyk pielęgnacyjnych. Regularne monitorowanie jest ważne dla wczesnego wykrycia.
- ✓ Używaj wyłącznie czystych doniczek, tacek i świeżego podłoża do sadzenia.
- ✓ Poddawaj nowe rośliny 1–2 tygodniowej kwarantannie i sprawdzaj stan korzeni przed przesadzeniem.
- ✓ Podlewaj obficie, ale rzadziej, pozwalając wierzchniej warstwie gleby lekko przeschnąć między podlewaniami.
- ✓ Zapewnij dobry drenaż, w razie potrzeby stosuj podwyższone grządki i unikaj nadmiernego zagęszczenia roślin.
- ✓ Dbaj o napowietrzanie trawników, usuwaj filc i unikaj intensywnego nawożenia azotem podczas ciepłej, wilgotnej pogody.
- ✓ Stosuj płodozmian na grządkach warzywnych w cyklu 2–3 letnim i unikaj sadzenia w zimnej, podmokłej glebie.
- ✓ Czyść narzędzia 70% alkoholem lub 10% roztworem wybielacza oraz niezwłocznie usuwaj martwe liście i resztki roślin.
🔗Powiązane choroby

Rdza
Rdze (Pucciniales) to choroby grzybowe, które tworzą na liściach, łodygach lub owocach rdzawego koloru, zazwyczaj pomarańczowe do brązowych, krosty z pylącymi zarodnikami. Typowe są małe plamki, które przekształcają się w poduszeczki lub pierścienie; liście żółkną, zwijają się i przedwcześnie opadają. Grzyby te rozprzestrzeniają się głównie podczas wilgotnej pogody i w gęstym ulistnieniu. Atakują wiele roślin ozdobnych i użytkowych, często np. róże, malwy (malwy ogrodowe), grusze (rdza gruszy) i porzeczki. Niektóre rdze wymagają dwóch roślin żywicielskich do pełnego cyklu życiowego, np. gruszy i określonych gatunków jałowca.

Czarcie miotły czereśni
Taphrina wiesneri to choroba grzybowa wiśni i czereśni (gatunki Prunus, w tym czereśnie, wiśnie oraz ozdobne wiśnie piłkowane). Grzyb zimuje w pąkach i na korze, a następnie infekuje młode liście i pędy podczas chłodnej, wilgotnej wiosny. Wczesne liście stają się grube, pomarszczone i skręcone, często z czerwonymi lub żółtymi plamami oraz delikatnym białym nalotem na powierzchni. Silnie porażone liście mogą przedwcześnie opadać. Na małych gałązkach mogą tworzyć się gęste skupiska słabych, zniekształconych pędów (czarcie miotły).

Mączniak prawdziwy
ŚrednieMączniak prawdziwy to powszechna choroba grzybowa wywoływana przez różne gatunki grzybów, w tym Erysiphe, Podosphaera, Oïdium i Leveillula. Atakuje ponad 10 000 gatunków roślin na całym świecie. Choroba rozwija się w ciepłym, suchym klimacie przy wysokiej wilgotności powietrza i objawia się charakterystycznym białym, mączystym nalotem na powierzchni roślin.

Zgnilizna korzeni
WysokieZgnilizna korzeni to poważna choroba grzybowa, która atakuje system korzeniowy roślin, powodując jego rozkład i obumieranie. Jest spowodowana głównie przez nadmierne podlewanie, słaby drenaż lub grzyby glebowe, takie jak Pythium, Phytophthora, Rhizoctonia i Fusarium. Choroba rozwija się w warunkach przesyconej wodą gleby, gdzie korzenie są pozbawione tlenu, co czyni je podatnymi na infekcję grzybową.